Neanderthal không biến mất: họ vẫn sống trong gene của con người hiện đại

Khoảng 40.000 năm trước, dấu tích riêng của Neanderthal giảm mạnh ở châu Âu và Tây Á. Sách giáo khoa từng biến sự kiện đó thành một câu ngắn: Homo sapiens đến, Neanderthal thua và tuyệt chủng. Câu chuyện ấy không còn đúng nếu nhìn vào DNA. Người ngoài châu Phi ngày nay thường mang khoảng 1-4% DNA Neanderthal. Một số quần thể còn mang dấu của Denisovan, một nhóm người cổ được nhận diện đầu tiên từ vài mảnh xương và răng.

DNA cổ lấy từ xương và răng Neanderthal có thể đặt cạnh bộ gene người đang sống. Các đoạn giống nhau không chỉ là những gene chung từ một tổ tiên rất xa. Chúng xuất hiện thành mảnh dài, được truyền qua nhiều thế hệ, cho thấy Homo sapiens và Neanderthal từng gặp nhau, sinh con và để lại hậu duệ có khả năng sinh sản. Nếu một nhóm người có con cháu còn mang gene của họ, chữ “xóa sạch” đã che mất phần quan trọng nhất của câu chuyện.