Van Gogh: viên đạn cuối cùng và câu chuyện bị che giấu ở Auvers

Tối 27 tháng 7 năm 1890, Vincent van Gogh trở về phòng trọ Auberge Ravoux ở làng Auvers-sur-Oise, phía bắc Paris, với một viên đạn trong ngực. Ông đi bộ hơn một kilômét từ ngoài cánh đồng về làng với vết thương đó, nằm chờ hai ngày rồi trút hơi thở cuối cùng trong tay em trai Theo vào sáng 29 tháng 7. Ông không mang theo khẩu súng. Không ai nhìn thấy phát súng. Sách giáo khoa vẫn kể một câu chuyện rất gọn: một họa sĩ đang khủng hoảng tinh thần ra cánh đồng lúa mì và tự bắn mình.

Câu chuyện gọn ấy sụp đổ trước ba chi tiết cứng đầu của chính đêm hôm đó. Vết đạn vào thấp trên thân mình, ở vị trí khó tự gây ra khi người cầm súng là chính ông. Không có khẩu súng nào được tìm thấy, dù người bị thương còn đủ sức đi bộ hơn một kilômét về nhà. Nơi phát súng thì không ai xác định nổi. Ba khoảng trống ấy không phải ba chuyện rời rạc: chúng khớp thẳng vào nhau quanh đúng một khả năng, rằng ngoài cánh đồng tối hôm đó còn có người thứ hai, và người đó mang khẩu súng đi khi bỏ chạy.